Veilige omgang met olie, olienevel en oliedampen 1. Wat zijn olie en koelsmeerstoffen?
2. Wat zijn olienevel en oliedampen?
3. Indeling van koelsmeerstoffen
4. Schadelijke stof olie, olienevel of oliedamp?
5. Gevaarlijke stoffen veilig elimineren
1. Wat zijn olie en koelsmeerstoffen? Koelsmeerstoffen worden in de regel gebruikt in de metaalverwerkingsindustrie bij verspanende
processen, in het bijzonder bij hoge snijsnelheden.
De hierbij betrokken types olie zijn mengsels van minerale en/of synthetische olie plus additieven.
Koelsmeerstoffen worden voornamelijk gebruikt om door smering de wrijving tussen het werkstuk en het gereedschap te verminderen.
Tegelijkertijd moet de warmte die ontstaat worden afgevoerd en moeten de spanen worden weggetransporteerd van de plaats waar verspaning plaatsvindt. | 
Koel- en smeerstoffen
in de metaalbewerking
| 
Smeerstoffen in motoren,
aandrijvingen en
gereedschapsmachines |
... Met nevel worden zeer kleine druppels in de lucht bedoeld met een doorsnede van max.
ca. 1 µm
Alles met een kleinere doorsnede geldt als damp.
| 2. Wat zijn olienevel en oliedampen? Tijdens het bewerkingsproces met gereedschapsmachines ontstaan naast het
gewenste eindproduct helaas ook ongewenste stoffen, want hoge snijsnelheden leiden tot werveling.
Olienevel ontstaat vooral doordat koelvloeistof gaat wervelen. Als deze door oliepartikels vervuilde lucht verder vervliegt, dan spreekt men van oliedamp. | 
| 
|
... Met nevel worden zeer kleine druppels in de lucht bedoeld met een doorsnede van max.
ca. 1 µm.
Alles met een kleinere doorsnede geldt als damp.
| Indeling
| Grootte van de deeltjes | Ontstaan | | Olienevel "koude nevel" | > 1,0 µm | - door rotatie en verschuiven van onderdelen
- oliepartikels worden weggeslingerd | | Oliedamp "hete dampen" | ca. 0,5 tot 0,8 µm | - door thermische invloed (wrijving...)
- door verstuiving onder invloed van druk | Limietwaarden voor KSS
Pas sinds maart 1996 geldt een luchtlimietwaarde (MAC = maximaal aanvaarde concentratie) van 10mg/m3 voor koelsmeerstoffen die al of niet met water kunnen worden vermengd met een vlampunt boven 100°C.
Deze limiet geldt voor de additie van olienevel en -dampen. | 3. Indeling van koelsmeerstoffen 4. Schadelijke stof olie, olienevel of oliedamp?
Olienevel en -dampen kunnen gevaarlijk zijn voor de gezondheid van het bedienende personeel en de omgeving.
Kleine olienevelpartikels kunnen kankerverwekkende stoffen bevatten die de longen kunnen binnengaan, en schadelijk zijn voor de longen,
huid of maag.
Olienevel kan gevoelige elektronica vernielen, en zet zich af op inrichtingen, machines
en productiegoederen.
Huidziekten:
Wrijvingsdermatitis ontstaat door de ontvettende werking in verbinding met inhoudsstoffen die schadelijk zijn voor de huid
Allergische huidreacties op bepaalde inhoudsstoffen zoals nikkel, chroom of kobalt (ionen)
Olie-acné ontstaat voornamelijk bij koelsmeerstoffen die niet met water kunnen worden gemengd.
Ziekten van de ademhalingswegen:
Allergie van de ademhalingswegen wordt verwekt door sensibiliserende componenten in de koelsmeerstoffen,
in het bijzonder door het inademen van de additieven.
Allergie van de ademhalingswegen door micro-organismen die zich als "ongewenste additieven" in de koelsmeerstoffen
bevinden (b.v. afkomstig uit leidingwater of aan de aërosols gebonden
schimmelsporen) | Preventiemaatregelen:
Aangezien aërosols dragers zijn van micro-organismen en ingeademd kunnen worden, moeten
koelsmeerstofemissies in ieder geval worden vermeden; dit wil zeggen afzuiging aan de
bron.
Regelmatige reiniging van het circuit en vervanging van de koelsmeerstof, zo mogelijk voorafgaand aan een werkbeurt
zonder bedrijf.
De ondernemer dient ervoor te zorgen dat werkstukken die vochtig zijn met koelsmeerstof niet worden afgeblazen met
perslucht... | 5. Gevaarlijke stoffen veilig elimineren De speciale, door Ruwac geproduceerde zuigers blijven onder de vereiste MAC-waarden.
Alle zuigers worden getest en gecertificeerd door onafhankelijke instituten (b.v. “Miljö Chemie”)
Zij zijn geschikt voor het probleemloos afzuigen van olie op machines en productie-installaties, en voor gelijktijdige afscheiding van olienevel door speciale filters. | 
Olienevelzuiger DS 1
Standaard zuiger met stofafscheider en
aanvullende olienevelpatronen.
| 
Oliezuiger voor spanen SPS
Voor het afzuigen en scheiden van oliebevattende spanen.
Zeer beproefd in de VW-fabriek! | 
Speciale uitvoering
Afzuiging van olienevel en zuivering van olie in de kettingproductie. | |
